เมาท์ E ของ Sony มีเลนส์ให้เลือก รวมกันราว 343 ตัว ส่วน Canon RF มีเลนส์ของ Canon เอง 64 ตัว ตามการนับของ Digital Camera World เมื่อต้นปี 2026 และถ้าเราเดินเข้าร้านกล้อง เพื่อหา เลนส์ค่ายนอก ราคาสบายกระเป๋า มาใส่กล้อง Canon ฟูลเฟรม เราจะเจอตัวเลือก น้อยกว่าคนใช้ Sony อยู่มาก หลายคนเลยสรุปว่า Canon หวงเมาท์ ส่วน Sony ใจดี

ผมว่าคำว่า หวง กับ ใจดี ไม่ค่อยช่วยให้เราตัดสินใจอะไรได้ เพราะมันไปตัดสินที่นิสัยของบริษัท ทั้งที่จริง ๆ แล้ว แต่ละค่ายกำลังแก้โจทย์ คนละข้อกัน ลองมาไล่ดูทีละค่ายครับ
เมาท์ไม่ใช่แค่ข้อต่อ มันคือศูนย์อาหาร
ลองนึกภาพแบบนี้ดูนะครับ เมาท์เปิด เหมือนศูนย์อาหาร ที่เจ้าของห้างให้ร้านอื่น มาเช่าแผงขาย ของกินจะเยอะ ราคามีหลายระดับ แต่เจ้าของห้าง ต้องแบ่งรายได้ และคุมรสชาติ ของทุกร้านไม่ได้ ส่วนเมาท์ปิด เหมือนร้านอาหาร ที่ครัวเป็นของเจ้าของร้านทั้งหมด เมนูอาจน้อยกว่า และราคาไม่ค่อยลง แต่ทุกจานผ่านมือเชฟคนเดียวกัน
Sony มาทีหลัง เลยต้องเติมแผงให้เต็มเร็ว
วันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2011 Sony ประกาศว่า จะเปิดสเปกพื้นฐาน ของเมาท์ E ให้ผู้ผลิตเลนส์ และอะแดปเตอร์ขอใช้ได้ โดยไม่เก็บค่าธรรมเนียม เริ่ม 1 เมษายน ปีเดียวกัน แต่ต้องผ่านการอนุมัติ และเซ็นสัญญาอนุญาตกับ Sony ก่อน วันนั้น Carl Zeiss, Cosina, Sigma และ Tamron ออกมาสนับสนุนพร้อมกัน ตามรายงานของ DPReview
ในมุมของผม จังหวะนี้สำคัญมาก ตอนนั้นเมาท์ E เพิ่งเริ่มต้น เลนส์ยังมีไม่กี่ตัว ถ้า Sony ทำเลนส์เองทุกระยะ ต้องใช้เวลาหลายปี การให้ค่ายเลนส์มาช่วยเติมแผง ทำให้คนที่ลังเลจะย้ายระบบ เห็นว่ามีของกินแน่นอน ราคาที่ Sony ต้องจ่ายคือ รายได้จากเลนส์ส่วนหนึ่ง ไหลไปที่ค่ายอื่น และเลนส์ค่ายนอก ราคาประหยัด ก็แข่งกับเลนส์ของ Sony เอง ตรง ๆ
Canon มีลูกค้าเดิม และมีครัวของตัวเอง
Canon อยู่คนละสถานการณ์ ตอนเปิดตัว RF บริษัทมีคนใช้เลนส์ EF อยู่แล้วจำนวนมาก และใช้ต่อบนกล้องใหม่ ผ่านอะแดปเตอร์ได้ แผงในร้าน จึงไม่ได้ว่างเหมือน Sony ในปี 2011 และจากงานแถลงธุรกิจ เมื่อพฤศจิกายน 2025 Canon บอกว่าจะออกเลนส์ RF ต่อในจังหวะเดิม โดยตั้งเป้าไว้ที่ 100 ตัว ในระยะกลาง
ประตูไม่ได้ปิดสนิทนะครับ เดือนเมษายน 2024 SIGMA ประกาศเลนส์สำหรับเมาท์ RF ชุดแรก และเขียนไว้ชัดว่าเลนส์เหล่านี้ ทำและขายภายใต้ license จาก Canon Inc. แต่ทั้งหกตัวในชุดนั้น เป็นเลนส์ APS-C และต้นปี 2026 Digital Camera World ก็ยังบรรยายว่า Canon คุมตัวเลือกจากค่ายนอก บน RF ไว้แคบ ๆ อย่างตั้งใจ ย้อนไปปี 2022 ก็มีแชทของพนักงาน Viltrox หลุดออกมาว่า Canon ขอให้หยุดขายสินค้าเมาท์ RF ซึ่ง Canon ตอบ PetaPixel แค่ว่ายังไม่มีความเห็น
ผมอ่านเรื่องนี้ว่า Canon ต้องการขายเลนส์ ของตัวเองให้ได้มากที่สุด และคุมประสบการณ์ ทุกจานในร้าน ราคาที่คนใช้ต้องจ่าย คือตัวเลือกราคาประหยัด บนฟูลเฟรมน้อยกว่า และบางทีต้องรอนานกว่า
Nikon กับ L-Mount เลือกทางกลาง และทางรวมกลุ่ม
Nikon อยู่ตรงกลาง Digital Camera World จัดให้ Z mount อยู่ฝั่งที่เปิดกว่า Canon และพอถึงมีนาคม 2024 Tamron ก็ทำเลนส์ให้ Z mount ออกมาแล้วสี่ตัว ใครอยากเข้าใจตัวเมาท์เองมากขึ้น ลองอ่านเรื่อง Z mount ของ Nikon กับปากเมาท์กว้าง ประกอบได้ครับ
ส่วน L-Mount คิดอีกแบบ คือรวมคนหลายบริษัท มาใช้เมาท์เดียวกันตั้งแต่ต้น ประกาศครั้งแรกปี 2018 และถึงเมษายน 2026 มีสมาชิก 11 ราย เช่น Leica, Panasonic, SIGMA, DJI, Blackmagic Design, SIRUI และ VILTROX มีกล้องเกิน 20 รุ่น และเลนส์เกิน 134 ตัว ตามเอกสารของ Leica เปรียบกับศูนย์อาหาร ก็คือเจ้าของแผงหลายเจ้า ลงขันเปิดห้างด้วยกัน
ราคาที่ L-Mount จ่าย ก็มีจริง บทความของ Fstoppers ต้นปี 2026 ชี้ว่าส่วนแบ่ง กล้องฟูลเฟรมมิเรอร์เลส ของ Panasonic ในญี่ปุ่น อยู่ที่ 7.7% ตามอันดับ BCN เดือนเมษายน 2025 ยังไม่มีบอดี้ราคาเริ่มต้นแบบค่ายใหญ่ และเลนส์ SIGMA ที่เป็นจุดแข็ง ก็ขายให้เมาท์อื่นด้วย จึงไม่ได้ผูกคนไว้กับระบบ
ฝั่งเมาท์ปิดก็มีเหตุผลที่ฟังขึ้น
ต้องยอมรับตรง ๆ ว่าการคุมเมาท์ มีข้อดีกับคนใช้ด้วย เลนส์ที่เจ้าของเมาท์ทำเอง หรืออนุญาตเอง มีโอกาสทำงานกับกล้อง ได้ราบรื่นกว่า โดยเฉพาะตอนกล้องอัปเดตเฟิร์มแวร์ ในบอร์ดชุมชนของ Canon USA เมื่อมีนาคม 2024 ก็มีผู้ใช้ตั้งกระทู้ ว่าหลังอัปเฟิร์มแวร์ EOS R6 กล้องขึ้นข้อความ busy เมื่อใช้กับเลนส์ Samyang 85mm เมาท์ RF ขณะที่เลนส์ของ Canon ใช้ได้ปกติ ปัญหาแบบนี้ ไม่ได้เกิดกับเลนส์ค่ายนอกทุกตัว แต่เป็นความเสี่ยง ที่คนซื้อควรรู้ไว้
และเมาท์เปิด ก็ไม่ได้แปลว่าทุกเลนส์ดี ศูนย์อาหารที่ร้านเยอะ ก็มีร้านที่ไม่อร่อยปนอยู่ เราเลยต้องเลือกเอง มากขึ้นเหมือนกัน
ใครควรคิดเรื่องนี้ก่อนซื้อ และใครไม่ต้อง
ถ้ากำลังจะซื้อกล้องตัวแรก งบจำกัด หรือรู้อยู่แล้วว่าอยากได้เลนส์แบบเฉพาะ เช่น เลนส์ไวแสงราคาประหยัด หรือเลนส์ซีเนม่า เรื่องเมาท์สำคัญกว่าสเปกบอดี้ เพราะบอดี้เปลี่ยนได้ทุกไม่กี่ปี แต่เลนส์มักอยู่กับเรานานกว่า เรื่อง ทำไมเลนส์ 50mm ระยะเดียวกัน ราคาต่างกันกว่าสิบเท่า ก็เป็นอีกมุมที่ช่วยให้เห็นว่า เงินในกระเป๋าเลนส์ ไปอยู่ตรงไหนบ้าง
แต่ถ้าเราใช้เลนส์คิต กับเลนส์ของค่ายอีกหนึ่งถึงสองตัว แล้วงานออกมาตามที่ต้องการ เรื่องนี้แทบไม่กระทบเราเลย และถ้าเลือกกล้องเพราะชอบสี ชอบการจับถือ หรือถือแล้วมีความสุข อันนั้นก็เป็นเหตุผลที่ใช้ได้นะครับ แค่ให้รู้ตัวว่าเรากำลังเลือกร้าน ไปพร้อมกับบอดี้ด้วย
ลองทำอาทิตย์นี้ ด้วยของที่มีอยู่
เขียนชื่อเลนส์สามตัว ที่คิดว่าจะซื้อในสองปีข้างหน้า แล้วเปิดเว็บของผู้ผลิตเลนส์แต่ละตัว ดูว่ามีเมาท์ของกล้องเราไหม ถ้ามีทั้งของค่ายกล้อง และของค่ายนอก ลองเทียบราคากับน้ำหนักดู และถ้าจะเอาไปถ่ายวิดีโอเดินถือ ลองเช็คด้วยว่าเลนส์ตัวนั้น มีกันสั่นในตัวไหม และกล้องเรามีกันสั่นในบอดี้หรือเปล่า เรื่องนี้เคยเล่าไว้ใน กันสั่นในกล้อง ในเลนส์ หรือกิมบอล ต่างกันยังไง
ทำครบสามตัว เราจะเห็นเองว่า ระบบที่ถืออยู่ เป็นศูนย์อาหาร หรือเป็นร้านของเชฟ สำหรับงานของเรา
ตอนเลือกกล้อง เราไม่ได้เลือกแค่บอดี้ เรากำลังเลือกร้าน ที่จะต้องเดินเข้าไปซื้อเลนส์ อีกหลายปีข้างหน้า
ตอนนี้ทุกคนใช้เมาท์ไหนกันอยู่ครับ E, RF, Z, X หรือ L ตอบคำเดียวก็พอ ขอบคุณที่อ่านจนจบครับ
CreatorSchoolThailand ทำงานร่วมกับ SIGMA และ Panasonic LUMIX ในบางโปรเจกต์ บทความนี้ไม่ได้รับค่าตอบแทน
ที่มา: DPReview, Lens makers back Sony’s disclosure of E-mount specifications (8 ก.พ. 2011) · Digital Camera World, Canon aims to offer 100 RF lenses (22 ม.ค. 2026) · SIGMA, launches interchangeable lenses for Canon RF Mount (23 เม.ย. 2024) · DPReview, Sigma expands Canon RF-mount lineup (พ.ย. 2024) · PetaPixel, Viltrox says Canon demanded they stop selling RF-mount lenses (ส.ค. 2022) · Shotkit, Tamron 28-75mm f/2.8 for Nikon Z (มี.ค. 2024) · Leica, Freefly joins the L-Mount Alliance (16 เม.ย. 2026) · Fstoppers, The Early 2026 L-Mount Alliance Report Card · Canon USA Community, EOS R6 compatibility issue with Samyang RF 85mm (มี.ค. 2024)
